Friuli met de Alpen op de achtergrond

Als je mensen hoort vertellen dat opa in Oostenrijk ter wereld kwam, vader in Italië en zijzelf in Joegoslavië, maar dat ze allemaal in hetzelfde huis zijn geboren, dan weet je dat kan alleen maar Triest zijn, de hoofdstad van FVG of zoals het voluit heet Friuli-Venezia Giulia. Ad Smets is aan het woord: ´Zoveel mensen vragen ons nog steeds wat wij in dat stuk Italië doen! Gevolgd door “Het was toch Italië?” En als we geluk hebben dan horen we ook nog “Oh, ligt dat niet onder Venetië?”´.

Dit moeten we dus even rechtzetten. Friuli-Venezia Giulia, ligt rechts van Venetië en reikt voorbij Triest. En het is een door Belgen en Nederlanders nog nauwelijks ontdekte regio. Aan de noord- en oostzijde omflankt door prachtige bergketens en aan de zuidzijde de Adriatische zee met veelal brede goudgele stranden, zoals bij Lignano-Sabbiadoro een van de mooie ‘modernere’ badplaatsen. Hier verbleven Churchill, Hemingway en veel leden van de toenmalige jetset. Ook de plek waar tientallen jaren later industriëlen uit Noord Italië, Duitsland, Frankrijk en Oostenrijk in huisjes van allerlei maten en soorten zullen neerstrijken. Om maar te zwijgen over de enorme ‘bootjes’ die je in de jachthaven van Lignano ziet liggen.

Grado, idyllisch en bijna een eiland

Dit is eveneens de kuststrook waar je Grado vindt. Een oud dorpje dat eigenlijk midden in het water, in de lagune, ligt en slechts is te bereiken via een smalle landtong van 5 km en aan weerszijden door water wordt omringd. Grado, misschien beter bekend als het eiland van de zon, werd al wat langer geleden door Duitstaligen ontdekt, het is de dichtstbijzijnde badplaats voor bezoekers uit Oostenrijk en Zuid Duitsland. Toch blijft Grado, ondanks de vele hotels nog geweldig mooi voor wie van oude bouwkunst houdt. Het kleine centrum is nog veelal authentiek.

Castello MiramareCastello Miramare, bekender door Sissi dan door de eigenaar

De beau monde van een paar eeuwen terug had deze kust al eerder ontdekt. Denk maar aan Castello Miramare, gebouwd op een rotsblok aan zee, een paleisje dat de broer van Frans-Jozef (keizer van Oostenrijk) liet bouwen voor hemzelf en zijn vrouw, Charlotte van België. Maximiliaan, door zijn broer Frans Jozef als keizer van Mexico aangesteld, heeft er maar een paar jaar van kunnen genieten want zijn hoofd rolde in zee toen de Mexicanen hem als keizer niet meer zagen zitten. Het is een erg mooi en nog oorspronkelijk kasteeltje, je kan er een afbeelding vinden van keizerin Elisabeth die er ook wel eens vertoefde. Nog langer geleden werd de kust al ontdekt door andere aristrocraten, de familie delle Torre e Tasso bijvoorbeeld, oftewel ‘Von Thurn und Taxis’ die bij ons pas bekendheid kreeg nadat de extravagante prinses Gloria als punker op society feestjes verscheen.

Het achterland van Friuli

Tussen de prachtige en bij ons onverdiend onbekende skigebieden en de ontspannende stranden ligt een geweldig mooie middenstreek van een tientallen kilometers. Een agrarische streek met hoogvlaktes en heuvels die kunnen concurreren met die van Toscane. FVG is rijk gezegend met een vruchtbare bodem die veel soorten agrarische producten voortbrengt. Uit de Collio, de prachtige heuvels richting het huidige Slovenië, komen de mooiste (en vaak ook duurste) witte wijnen van Italië. Bij de vele degustazioni, die mogelijk zijn in de kelders van de wijngaarden, presenteren ze kostelijke salame en prosciutto (de San Daniele wordt door kenners gezien als superieur aan die van Parma) of speck dat smelt op je tong. De keuken is eerlijk en zeer smakelijk.

Aquileia met de mooiste en oudste mozaikvloeren van Italie.
Een beetje Friulaanse geschiedenis

Italianen noemen ‘Villa Manin’ in de plaats Passariano (Udine) vaak zelf het mooiste paleis van heel Noord Italië. De laatste Doge van Venetië was dé Manin van dit paleis. Hoe zuur zal het voor deze laatste heerser van Venetië zijn geweest toen nota bene in zijn paleis de vrede tussen Napoleon en de Habsburgse keizer werd getekend op 17 oktober 1797 (Verdrag van Campoformido), waarbij de republiek Venezia werd opgedoekt ten faveure van de Habsburgse keizer.

Een paar voorbeelden waardoor je al hoort dat deze streek veel geschiedenis met zich meedraagt. De Turken en de Kelten zijn er geweest en zelfs de laatste honderd jaar is het gebied door diverse handen gepasseerd. Als je bedenkt dat Triest pas in 1954 bij Italië kwam, dan kun je je misschien voorstellen dat je in dit mooie gebied een mengeling van (eet)culturen aantreft. Een streek met een eigen taal, het Friulaans (het Fries van Italië). Moeilijk te spreken en te leren maar met geweldige muzikale klanken.
Terwijl de inwoners van Friuli zichzelf gesloten en stug noemen, treffen wij al vele jaren alleen maar open deuren en de meest hartelijke en vriendelijke mensen.
Het is een smeltkroes van culturen en nationaliteiten die geen discriminatie onderling toelaat.
 
Ad Smets, eindredacteur van het online magazine over Friuli ´Il Tramonto´ eindigt met te zeggen dat hij nog uren over FVG kan vertellen en wil de streek meer bekendheid geven door zijn blog waarin hij regelmatig schrijft over zijn ontdekkingen in Friuli-Venezia Giulia.

Tekst en foto´s: Ad Smets

Aanbevolen gerelateerde links

48 uur in Trieste, wat moet je zeker doen! 48 uur in Trieste, wat moet je zeker doen!
Toen we laatst schreven dat Trieste in een onderzoek over de beste plaatsen...
4-daags Kook- arrangement Friuli 4-daags Kook- arrangement Friuli
Met dit bijzondere arrangement maakt u kennis met de keuken en wijnen van...
Gorizia, wijn en San Daniele ham, uitstapjes voor gastronomen Gorizia, wijn en San Daniele ham, uitstapjes voor gastronomen
Een streek die weinigen nog wat zegt, behalve dan die hier passeren...
 Een vakantie aan zee in Friuli Venezia Giulia  Een vakantie aan zee in Friuli Venezia Giulia
Friuli Venezia Giulia, we noemen het vaak alleen bij de eerste naam van de...
De 5 mooiste sneeuwvakanties in Friuli Venezia Giulia De 5 mooiste sneeuwvakanties in Friuli Venezia Giulia
Tegenwoordig is een sneeuwvakantie niet automatisch meer een skivakantie....
Kerstbrood 'Dolce Gubana'  uit Friuli Kerstbrood 'Dolce Gubana' uit Friuli
Genoeg Panettone en Pandoro? Dan gaan we dit jaar héél iets anders maken...

Carbon footprint:
Contactgegevens
Friuli-Venezia Giulia
Friuli Venezia-Giulia
Italië

Zoek je een verblijf in Italië?

Ontdek onze aanraders! Kies uit honderden hotels, agriturismi en B&B's in Italië

Regio

Verfijn op Plaats

Meer over Friuli-Venezia Giulia

Gorizia, wijn en San Daniele ham, uitstapjes voor gastronomen

door Nelleke Pruijs

Een streek die weinigen nog wat zegt, behalve dan die hier passeren onderweg naar Slovenië, is het gebied rond Gorizia in Friuli-Venezia Giulia. Trieste is natuurlijk wel bekend vanuit de geschiedenisboekjes, maar de rest van de regio is de grote onbekende in het Italie van het noorden, want verder dan Venetië komen de meesten van ons niet. Een streek die bezaaid lijkt met kastelen en de leukste middeleeuwse dorpjes die verrassend de tand des tijds hebben weerstaan. 

Aquileia, de 9de grootste stad ter wereld

door Nelleke Pruijs

“Wie? Waar ligt dat? Nooit van gehoord”, zullen de meesten zeggen. Ik ook niet, totdat ik voorbij enkele verbluffende mozaïeken kwam, een groot aantal, mag ik wel zeggen. En verbluffend dekt de lading niet eens. Aquileia was inderdaad een van de belangrijkste steden in de bewoonde westerse wereld tussen 300 v.C. tot 500 n.C. Het verhaal over de negende grootste stad ter wereld in de 5de eeuw leest als een roman.

 Een vakantie aan zee in Friuli Venezia Giulia

door Nelleke Pruijs

Friuli Venezia Giulia, we noemen het vaak alleen bij de eerste naam van de drie, heeft veel meer te bieden dan je denkt. En hoewel ook het achterland geweldig interessant is, ga ik het hier alleen over de strandvakanties hebben. De bijna 130 km lange kustlijn, met als achtergrond de Alpen bestaat uit de Istrisch-Venetiaanse stad Muggia, het gouden zand van Lignano Sabbiadoro en het bijzondere Triëst, met unieke locaties zoals het Pedocin-strand waar mannen en vrouwen nog steeds gescheiden worden. En dan heb je de witte kliffen en de ruige kustlijn van baai van Sistiana, Marina Julia, de Venetiaanse charme en de smalle straatjes van Grado en het levenstempo van de vissers in Marano Lagunare.

De 5 mooiste sneeuwvakanties in Friuli Venezia Giulia

door Nelleke Pruijs

Tegenwoordig is een sneeuwvakantie niet automatisch meer een skivakantie. Ik ben zeker niet de enige die sneeuw heerlijk vinden maar met geen paard op de lange latten te krijgen is. Er is geen gebrek meer aan dingen te doen in de regio Friuli-Venezia Giulia, niet dat je me gauw op een fiets zal krijgen ook al heeft het dikke banden. Een van de leukste dingen heb ik altijd een slederit gevonden, getrokken door een team allerliefst uitziende husky’s.

Mijn ei: boomhutten in het Valbruna

door Elisabeth Bertrand

'Pigna' (Pijnboom) werd oorspronkelijk ontworpen voor een architectuurwedstrijd in 2014, maar werd pas onlangs (in 2017) gerealiseerd in het gehucht Malborghetto Valbruna in de regio Friuli-Venezia Giulia. Het project van 70 vierkante meter bestaat uit twee boomhutten, in de vorm van een ei, die allebei ongeveer tien meter boven de grond staan en drie verdiepingen tellen. 

4-daags Kook- arrangement Friuli

door Fundadore Travels

Met dit bijzondere arrangement maakt u kennis met de keuken en wijnen van Friuli en leert u de fijne kneepjes van de regionale keuken kennen.U logeert in Relais Casa Orter, een mooi landhuis op een paar kilometer van de Renaissancestad Udine. U wordt er hartelijk ontvangen door het eigenaarsechtpaar Annalisa en Roberto, die met dit arrangement al veel succes oogstten. Vanaf EUR 411.00 per persoon

48 uur in Trieste, wat moet je zeker doen!

door Nelleke Pruijs

Toen we laatst schreven dat Trieste in een onderzoek over de beste plaatsen om te wonen in Italië in de top 10 werd genoemd, hoorde dat eigenlijk geen verbazing te wekken. De oude havenstad die door de eeuwen heen als een jojo van eigenaar wisselde en met elke Bora wind van orkaankracht werd meegeblazen in alle politieke windrichtingen heeft het potentieel om een uiterst interessante stad te zijn.

Venzone, het mooiste middeleeuwse dorp van Italië

door Elbrich Bos

Elbrich Bos woont al jaren in Friuli-Venezia Giulia en vertelt er graag over. Uit liefde en enthousiasme voor de regio volgde ze een opleiding tot gids en tegenwoordig werkt ze voor de afdeling Toerisme van Friuli-Venezia Giulia. Op haar eerste tocht met Dolcevia lezers neemt ze ons mee naar het mooiste dorp Venzone.

Friuli | kennismaken met een oud conflict

door Ad Smets

Als je mensen hoort vertellen dat opa in Oostenrijk ter wereld kwam, vader in Italië en zijzelf in Joegoslavië, maar dat ze allemaal in hetzelfde huis zijn geboren, dan weet je dat kan alleen maar Triest zijn, de hoofdstad van FVG of zoals het voluit heet Friuli-Venezia Giulia. Ad Smets is aan het woord: ´Zoveel mensen vragen ons nog steeds wat wij in dat stuk Italië doen! Gevolgd door “Het was toch Italië?” En als we geluk hebben dan horen we ook nog “Oh, ligt dat niet onder Venetië?”´.

Udine, Venetiaanse hoofdstad en design district

door Elisabeth Bertrand

Udine is een rustige en prachtige provinciehoofdstad en het staat ook wel bekend als de officiële hoofdstad van Friuli. Het ligt in het binnenland van de regio in een uitgestrekte vlakte begrensd door de Alpen in het Noorden. Voor liefhebbers van Italiaans design, dit is de bakermat van écht Made-in-Italy design productie.

De toeristenpas om Friuli Venezia Giulia te ontdekken

door Redactie Dolcevia

De regio en de stad Trieste beginnen opnieuw aandacht te krijgen van reizigers. In de 19de eeuw was Triest een van de belangrijke steden van de regio, de toegangspoort tot de rest van Zuid Europa. Er zijn heel wat veldslagen geleverd in de streek en misschien wel daardoor werd het lang overgeslagen als toeristische bestemming. Zeer ten onrechte. Zeker nu er ook budget vluchten naar toe gaan.

Boek je verblijf met Booking.com

Booking.com

Hiermee steun je Dolcevia.com, het werk van onze schrijvers en journalisten en uiteraard ook SLOW toerisme naar Italie! Dolcevia.com werd in 2008 opgericht en is 100% onafhankelijk, we hebben als doel gevarieerd en zo objectief mogelijk informatie te geven over Italie.

Wat is jouw carbon footprint?

Vakanties, wereldwijd gezien, zorgen samen voor 8% van de zogenaamde carbon footprint en als we zo doorgaan zal dit 4% per jaar groeien. Volgens de World Travel and Tourism Council (WTTC) is het hoogstnoodzakelijk dat we ons bewust worden van de belasting die onze vakanties hebben op het milieu.

Op advies van de AITO (Association of Independent Travel Operators) en ook vanwege onze sympathie voor de Slow Food organisatie hebben wij besloten om onze reisartikelen en verslagen in het vervolg te voorzien van Dolcevia ecoboompjes die aangeven of een reis meer of minder vriendelijk is voor het milieu. Ook hotels gaan we voorzien we zo´n waardering. In de nabije toekomst zullen al onze reisartikels voorzien zijn van een ecoboom indicatie, waarbij 1 Dolcevia ecoboompje de minste en 3 Dolcevia ecoboompjes de meeste CO2 uitstoot uitbeeldt.

Licht Middelmatig Zwaar
Lichte milieubelasting Licht middelmatige milieubelasting Zware milleubelasting

Als reiziger heb je dus wel degelijk een keuze, denk maar aan het vervoer, het water, eten van lokaal geproduceerd voedsel (zero km), gebruik van papier, van plastic, en nog veel meer zaken.