“Wie? Waar ligt dat? Nooit van gehoord”, zullen de meesten zeggen. Ik ook niet, totdat ik voorbij enkele verbluffende mozaïeken kwam, een groot aantal, mag ik wel zeggen. En verbluffend dekt de lading niet eens. Aquileia was inderdaad een van de belangrijkste steden in de bewoonde westerse wereld tussen 300 v.C. tot 500 n.C. Het verhaal over de negende grootste stad ter wereld in de 5de eeuw leest als een roman.

Hoewel de plek waarschijnlijk al eerder bewoond werd door nomaden uit het oosten en noorden van Europa, werd het in ongeveer de derde eeuw v.C. ontdekt door de Romeinen die het een strategische plek vonden voor een nederzetting. Als eersten vestigden zich families uit het zuiden, uit Campania, en zo werd het meer een Latino dan een Romeinse nederzetting.

Mosaïek uit de Basiliek van Aquileia

De ligging aan de mond van een toen 45 meter brede rivier, de Natisone en de lagune eilanden voor de kust maakte het een handelsplaats bij uitstek, de haven groeide uit tot, voor die tijd, Rotterdamse afmetingen en de eerste groep die zich hier vestigde zorgden voor een instant bevolking van zo´n 20.000 zielen. Nieuwe bewoners werden beloond met een groot stuk land en goede behuizing. De handel zorgde voor arbeid en van heinde en ver kwamen immigranten om zich in de stad vestigen die uitgroeide tot 100.000 bewoners. Een ongekend aantal voor een zo jonge stad.

Aquileia in 3D

Dit is het verhaal van de stad Aquileia (video)

Deze korte film heet de 'The Mystery of  Aquileia' is geproduceerd ter ere van de 2200ste verjaardag van de stad.

Vroege bewoners werden gelokt met gratis grond en een huis

De rijkdom van de stad was enorm en mettertijd kwamen de grote gebouwen: de kerken, een forum, villa´s, paleizen, opslagruimte en magazijnen aan de havens en wegen. Zo liep er in 148 v.C. de Via Postumia naar Genua, en talloze andere doorgaande wegen naar alle handelsknooppunten in Europa in de daaropvolgende decennia. Aquileia was ook de voornaamste overslaghaven voor de beste wijn in die dagen, de beroemde Pucinum, die door de keizerlijke familie in Rome werd gedronken en waarschijnlijk een voorloper was van de Prosecco. Uit het oosten kwamen specerijen zoals peper en kaneel, uit Egypte kwamen wierook en papyrus, uit Griekenland fruit en teer, uit Kreta (toen Candia) kwam wijn, ivoor uit Afrika, schapen uit Istria en amber uit de Balkan. Ook buffels werden verhandeld, zowel als olie en granen.

Mosaiek uit de Basiliek van Aquileia 5

Keizers en Consuls verbleven regelmatig in het paleis dat ze voor zichzelf hadden gebouwd en al met al was het een heerlijke stad om te wonen. Geschiedschrijvers meldden dat ze er graag naar toe wilden verhuizen om daar van hun pensioen te genieten. De rijkdom zorgde vanzelfsprekend voor kunst in de vorm van mozaïeken en fresco´s die de muren en vloeren van de villa´s en gemeenschapsgebouwen versierden.

Het archeologisch museum van Aquileia door Gianluca Baroncelli 2

Langs de haven liep een bestraatte weg die het gemakkelijk moest maken voor de havenarbeiders de schepen te laden en te lossen, hijskranen waren aanwezig op de kade om zware containers aan boord te brengen. Maar ook aan het vertier van de arbeiders werd gedacht, in de bestrating waren speciale putjes aangebracht voor een balspel dat de mensen graag speelden tijdens een pauze.

Mosaiek uit de Basiliek van Aquileia 4

Opgravingen begonnen pas in de 19de en 20ste eeuw

Dit alles lag zo´n vier meter onder eeuwen grond begraven, een laag die steeds aangroeide vanaf de tijd dat Attila de Hun de stad tot op haar grondvesten verwoestte. In de late middeleeuwen komt er nog wel een opleving en worden kerken gebouwd op ruïnes van vroeger, maar de glorietijd is voorgoed voorbij.

De Basiliek van Aquileia

Daarna blijft het bij opgravingen die de laatste eeuw hebben plaatsgevonden, maar die tot ongelooflijk mooie vondsten heeft geleid. De stad en haar schatten is inmiddels op de lijst van de Unesco geplaatst en sinds kort zijn een hoop meer overblijfselen te zien dan eerder het geval was.

aquileia amfiteatro

Het Archeologisch museum van Aquileia geeft een goed beeld van wat zich afspeelde in deze wereldstad tussen de Alpen, de zee en de Balkan, en de nieuwe opzet van het museum laat het monumentale van de handelsstad, haar openbare gebouwen en privé villa’s goed zien. Het is een adembenemende expositie van marmeren beelden, rijke mozaïeken, muurschilderingen en talloze voorwerpen.

De doopkamer van de Basiliek van Aquileia door Gianluca Baroncelli

Wat je gezien moet hebben

  • La Basilica di Aquileia - de domkerk
  • Foro Romano - het Romeinse forum
  • Porto Fluviale - de haven
  • Museo Archeologico - het archeologisch museum
  • Museo Paleochristiano - het vroegchristelijke museum
  • Fondo Cal - Oost Domus (huis met atrium van Dionysus, huis van de kleine spa); West Domus (huis met zwart witte mozaiken); Goede herder´s mozaik
  • Fondo Pasqualis Mercati - de markt
  • Fondo Cossar - diverse mozaïeken
  • Sepolcreto - Necropolis
  • Domus e Palazzo Episcopale - Woonhuis en paleis van de aartsbisschop
  • Südhalle - vloermozaïeken bij de dom

Het archeologisch museum van Aquileia door Gianluca Baroncelli

Par Il Faentino — Travail personnel, Domaine public, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=10575455 Ferro1949 [CC BY-SA 3.0 (https://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0)] Ferro1949 [CC BY-SA 3.0], via Wikimedia Commons

Aanbevolen gerelateerde links

De toeristenpas om Friuli Venezia Giulia te ontdekken De toeristenpas om Friuli Venezia Giulia te ontdekken
De regio en de stad Trieste beginnen opnieuw aandacht te krijgen van...
Emilia-Romagna | Ravenna Emilia-Romagna | Ravenna
Als je aan de kust verblijft in Emilia Romagna, moet je zeker een bezoek...
Friuli | kennismaken met een oud conflict Friuli | kennismaken met een oud conflict
Als je mensen hoort vertellen dat opa in Oostenrijk ter wereld kwam, vader...
48 uur in Trieste, wat moet je zeker doen! 48 uur in Trieste, wat moet je zeker doen!
Toen we laatst schreven dat Trieste in een onderzoek over de beste plaatsen...
De 5 mooiste sneeuwvakanties in Friuli Venezia Giulia De 5 mooiste sneeuwvakanties in Friuli Venezia Giulia
Tegenwoordig is een sneeuwvakantie niet automatisch meer een skivakantie....
 Een vakantie aan zee in Friuli Venezia Giulia  Een vakantie aan zee in Friuli Venezia Giulia
Friuli Venezia Giulia, we noemen het vaak alleen bij de eerste naam van de...

Carbon footprint:
Meer informatie: Aquileia UNESCO Heritage
National Archeological Museum
Via Patriarca Popone 7
33051
Aquileia
(UD)
Friuli-Venezia Giulia
Italië
Website: https://www.fondazioneaquileia.it
Telefoon: .390431917619

Zoek je een verblijf in Italië?

Ontdek onze aanraders! Kies uit honderden hotels, agriturismi en B&B's in Italië

Regio

Verfijn op Plaats

Meer over Friuli-Venezia Giulia

Gorizia, wijn en San Daniele ham, uitstapjes voor gastronomen

door Nelleke Pruijs

Een streek die weinigen nog wat zegt, behalve dan die hier passeren onderweg naar Slovenië, is het gebied rond Gorizia in Friuli-Venezia Giulia. Trieste is natuurlijk wel bekend vanuit de geschiedenisboekjes, maar de rest van de regio is de grote onbekende in het Italie van het noorden, want verder dan Venetië komen de meesten van ons niet. Een streek die bezaaid lijkt met kastelen en de leukste middeleeuwse dorpjes die verrassend de tand des tijds hebben weerstaan. 

Aquileia, de 9de grootste stad ter wereld

door Nelleke Pruijs

“Wie? Waar ligt dat? Nooit van gehoord”, zullen de meesten zeggen. Ik ook niet, totdat ik voorbij enkele verbluffende mozaïeken kwam, een groot aantal, mag ik wel zeggen. En verbluffend dekt de lading niet eens. Aquileia was inderdaad een van de belangrijkste steden in de bewoonde westerse wereld tussen 300 v.C. tot 500 n.C. Het verhaal over de negende grootste stad ter wereld in de 5de eeuw leest als een roman.

 Een vakantie aan zee in Friuli Venezia Giulia

door Nelleke Pruijs

Friuli Venezia Giulia, we noemen het vaak alleen bij de eerste naam van de drie, heeft veel meer te bieden dan je denkt. En hoewel ook het achterland geweldig interessant is, ga ik het hier alleen over de strandvakanties hebben. De bijna 130 km lange kustlijn, met als achtergrond de Alpen bestaat uit de Istrisch-Venetiaanse stad Muggia, het gouden zand van Lignano Sabbiadoro en het bijzondere Triëst, met unieke locaties zoals het Pedocin-strand waar mannen en vrouwen nog steeds gescheiden worden. En dan heb je de witte kliffen en de ruige kustlijn van baai van Sistiana, Marina Julia, de Venetiaanse charme en de smalle straatjes van Grado en het levenstempo van de vissers in Marano Lagunare.

De 5 mooiste sneeuwvakanties in Friuli Venezia Giulia

door Nelleke Pruijs

Tegenwoordig is een sneeuwvakantie niet automatisch meer een skivakantie. Ik ben zeker niet de enige die sneeuw heerlijk vinden maar met geen paard op de lange latten te krijgen is. Er is geen gebrek meer aan dingen te doen in de regio Friuli-Venezia Giulia, niet dat je me gauw op een fiets zal krijgen ook al heeft het dikke banden. Een van de leukste dingen heb ik altijd een slederit gevonden, getrokken door een team allerliefst uitziende husky’s.

Mijn ei: boomhutten in het Valbruna

door Elisabeth Bertrand

'Pigna' (Pijnboom) werd oorspronkelijk ontworpen voor een architectuurwedstrijd in 2014, maar werd pas onlangs (in 2017) gerealiseerd in het gehucht Malborghetto Valbruna in de regio Friuli-Venezia Giulia. Het project van 70 vierkante meter bestaat uit twee boomhutten, in de vorm van een ei, die allebei ongeveer tien meter boven de grond staan en drie verdiepingen tellen. 

4-daags Kook- arrangement Friuli

door Fundadore Travels

Met dit bijzondere arrangement maakt u kennis met de keuken en wijnen van Friuli en leert u de fijne kneepjes van de regionale keuken kennen.U logeert in Relais Casa Orter, een mooi landhuis op een paar kilometer van de Renaissancestad Udine. U wordt er hartelijk ontvangen door het eigenaarsechtpaar Annalisa en Roberto, die met dit arrangement al veel succes oogstten. Vanaf EUR 411.00 per persoon

48 uur in Trieste, wat moet je zeker doen!

door Nelleke Pruijs

Toen we laatst schreven dat Trieste in een onderzoek over de beste plaatsen om te wonen in Italië in de top 10 werd genoemd, hoorde dat eigenlijk geen verbazing te wekken. De oude havenstad die door de eeuwen heen als een jojo van eigenaar wisselde en met elke Bora wind van orkaankracht werd meegeblazen in alle politieke windrichtingen heeft het potentieel om een uiterst interessante stad te zijn.

Venzone, het mooiste middeleeuwse dorp van Italië

door Elbrich Bos

Elbrich Bos woont al jaren in Friuli-Venezia Giulia en vertelt er graag over. Uit liefde en enthousiasme voor de regio volgde ze een opleiding tot gids en tegenwoordig werkt ze voor de afdeling Toerisme van Friuli-Venezia Giulia. Op haar eerste tocht met Dolcevia lezers neemt ze ons mee naar het mooiste dorp Venzone.

Friuli | kennismaken met een oud conflict

door Ad Smets

Als je mensen hoort vertellen dat opa in Oostenrijk ter wereld kwam, vader in Italië en zijzelf in Joegoslavië, maar dat ze allemaal in hetzelfde huis zijn geboren, dan weet je dat kan alleen maar Triest zijn, de hoofdstad van FVG of zoals het voluit heet Friuli-Venezia Giulia. Ad Smets is aan het woord: ´Zoveel mensen vragen ons nog steeds wat wij in dat stuk Italië doen! Gevolgd door “Het was toch Italië?” En als we geluk hebben dan horen we ook nog “Oh, ligt dat niet onder Venetië?”´.

Udine, Venetiaanse hoofdstad en design district

door Elisabeth Bertrand

Udine is een rustige en prachtige provinciehoofdstad en het staat ook wel bekend als de officiële hoofdstad van Friuli. Het ligt in het binnenland van de regio in een uitgestrekte vlakte begrensd door de Alpen in het Noorden. Voor liefhebbers van Italiaans design, dit is de bakermat van écht Made-in-Italy design productie.

De toeristenpas om Friuli Venezia Giulia te ontdekken

door Redactie Dolcevia

De regio en de stad Trieste beginnen opnieuw aandacht te krijgen van reizigers. In de 19de eeuw was Triest een van de belangrijke steden van de regio, de toegangspoort tot de rest van Zuid Europa. Er zijn heel wat veldslagen geleverd in de streek en misschien wel daardoor werd het lang overgeslagen als toeristische bestemming. Zeer ten onrechte. Zeker nu er ook budget vluchten naar toe gaan.

Boek je verblijf met Booking.com

Booking.com

Hiermee steun je Dolcevia.com, het werk van onze schrijvers en journalisten en uiteraard ook SLOW toerisme naar Italie! Dolcevia.com werd in 2008 opgericht en is 100% onafhankelijk, we hebben als doel gevarieerd en zo objectief mogelijk informatie te geven over Italie.

Wat is jouw carbon footprint?

Vakanties, wereldwijd gezien, zorgen samen voor 8% van de zogenaamde carbon footprint en als we zo doorgaan zal dit 4% per jaar groeien. Volgens de World Travel and Tourism Council (WTTC) is het hoogstnoodzakelijk dat we ons bewust worden van de belasting die onze vakanties hebben op het milieu.

Op advies van de AITO (Association of Independent Travel Operators) en ook vanwege onze sympathie voor de Slow Food organisatie hebben wij besloten om onze reisartikelen en verslagen in het vervolg te voorzien van Dolcevia ecoboompjes die aangeven of een reis meer of minder vriendelijk is voor het milieu. Ook hotels gaan we voorzien we zo´n waardering. In de nabije toekomst zullen al onze reisartikels voorzien zijn van een ecoboom indicatie, waarbij 1 Dolcevia ecoboompje de minste en 3 Dolcevia ecoboompjes de meeste CO2 uitstoot uitbeeldt.

Licht Middelmatig Zwaar
Lichte milieubelasting Licht middelmatige milieubelasting Zware milleubelasting

Als reiziger heb je dus wel degelijk een keuze, denk maar aan het vervoer, het water, eten van lokaal geproduceerd voedsel (zero km), gebruik van papier, van plastic, en nog veel meer zaken.